Ko '''Maniaiti Marae''', '''Wallace Pā''' rānei, he marae o [[Ngāti Manunui (Ngāti Tūwharetoa ki Tongariro)|Ngāti Manunui]] kei [[Ngāpuke]], e 6 kiromita pea te tawhiti atu i [[Taumarunui]], i te puku o [[Te Ika-a-Māui]], [[Aotearoa]]. Kei Ngāpuke he ngahere paina. Ka rere ko te [[awa]] o [[Pungapunga]] ki mua o te marae, he wai kaukau, he wai mahi tuna ki te hīnaki.


== Ko ngā tūpuna ==
Ko te nuinga o ngā tāngata o tēnei marae ngā uri o [[Nehuora Te Warahi]] rāua ko tana hoa rangatira a [[Te Wakatahurangi Te Warahi]]. (Ko Chadwick te ingoa whānau o Te Wakatahurangi). Ko Nanny Maraea tōna ingoa e mōhiotia whānuitia. Ka nui te kaha o Nanny Maraea ki mahi whakatū i tēnei marae. Ko tana tāne a Nehuora he tino kaumātua; nāna tonu te mahi āwhina i a Te Wakatahurangi i te whānautanga mai o ā rāua tamariki, me ā rāua mokopuna anō. ko te whakaaro, kotahi rau pea ngā tamariki i whakawhānau ai ia — ko āna mokopuna, ko ngā mokopuna tonu o tāngata kē. Ko ngā uri o tēnei marae ko ngā whānau Warahi (ngā Wallace rānei), ko ngā Chadwick, me ngā Roderick, me ngā whānau Te Wano hoki anō.

== Ko ngā iwi==
Ko te tino iwi o tēnei marae ko [[Ngāti Tūwharetoa]]. He kaha tonu ngā herenga ki a [[Ngāti Kahungunu]], ki te iwi o Nanny Maraea. He pānga o te nuinga o ngā tāngata ki ēnei iwi e rua. Mō te taha ki a Ngāti Tūwharetoa, ko [[Ngāti Manunui (Ngāti Tūwharetoa ki Tongariro)|Ngāti Manunui]] te hapū, ko Pungapunga te awa. I raro iho nei te pepehā o Ngāti Tūwharetoa:

:Ko [[Tongariro]] te maunga
:Ko [[Taupō-nui-a-Tia]] te moana
:Ko Tūwharetoa te iwi
:Ko [[Te Heuheu]] te tangata.

== He marae mokemoke ==
He āhua mokemoke tō tēnei marae, e kinokino haere ana ngā whare. Ruarua noa iho ngā uri kei te toe. Ko te nuinga e noho ana ki wāhi kē. Koia rā he ruarua ngā kaimahi, ngā kaiāwhina; he uaua rawa te kohi moni hei whakapai i ngā whare o te marae. Engari, ko te whakaaro, he tokomaha rawa ngā uri, engari, kua marara ki ngā hau e whā, kei Aotearoa ētahi, kei Ahitereiria ētahi. Koia rā kua waiho mā te mōrehu e mahi ngā mahi o te marae.


== He mihi ==
E mihi atu ki ngā mea e kaha tonu te mahi whakahaere, mahi whakapai i tēnei marae. E mihi ki ngā kaumātua tūpuna i whakatū ai tēnei marae, ki a Nehuora rāua ko Te Wakatahurangi Te Warahi. E mihi ana ki ngā uri, ki a Douglas rāua ko Kahui Wallace, ki a Kevin rāua ko Milly Te Wano.  Ki te kore he tāngata e kaha ana ki te tautoko i ā rātou mahi, he tītaha kē te tū o tēnei pā. 

== Hoto ki waho ==
* [http://www.bebo.com/Profile.jsp?MemberId=4870380422 Ko te whānau, ko te whakapapa]
* [http://www.oldfriends.co.nz/Institution.aspx?id=65599 He hoa tawhito]
* [http://www.whakapapa.maori.org.nz/email_marae.asp?offset=120 Īmēra]


== Tohutoro ==
J.Te H Grace, 1959. ''Tuwharetoa'', Te Whanga-nui-a-Tara.


[[Category:Marae]]

[[en:Maniaiti Marae (Wallace Pā)]]