{{Infobox Iwi
| name = {{PAGENAME}}
| image = Nga Puhi logo.jpg
| caption = 
| hapū iwi rānei = iwi
| rōpū nui = [[Te Tai Tokerau]]
| waka = [[Māhūhū]], [[Māmari]], [[Mataatua]], [[Ngātokimatawhaorua]], [[Ruakaramea]]
| rohe = [[Te Tai-tokerau]]
| moana = 
| maunga =
| awa =
| map = Nga puhi.png
}}

Ko '''Ngā Puhi''' he [[iwi]] nui, nō Te Tai-tokerau, [[Te Ika-a-Māui]], [[Aotearoa]]. Kua tae ki te 103,000 ngā mema i te 2001. Ko ngā waka ko [[Māhūhū]], ko [[Māmari]], ko [[Mataatua]], ko [[Ngātokimatawhaorua]], ko [[Ruakaramea]].

==Te whare o Ngā Puhi== 
Ko te Whare o Ngā Puhi: [[Tāmaki-makau-rau]] ki Te Rerenga Wairua. Ko ngā pānga atu ko [[Ngāti Whatua]], [[Te Rarawa]], [[Te Aupouri]], [[Ngāti Kahu]], Ngā Puhi ki roto. Ko ngā rārangi maunga ngā poutokomanawa i hikia te tāhūhū o te whare o Ngā Puhi.

:Ko Ngā Puhi te Iwi.
:Ko Ngātoki-mata-whaorua te waka.
:Ko Ngāti Hine te hapū.
:Ko Rahiri rāua ko Ahuaiti te pūtake.

Ka matakitaki atu ki te mōwhitinga mai o te rā, kia pā mai ki ngā pāpāringa o taku maunga tapu o Hikurangi e heke ai ana roimata mā te tonga, ko Hikurangi te awa. Ka rere taku awa kua pahure mai i Te Hoanga, te kohatu i whakamahia ai e ngā tūpuna hei whakakoi i ā rātou toki, ka heke. Kia titiro ake ki te whare tupuna ki a Eparaima Makapi e tū mai rā me te wharekai a Te Kauta i runga i te marae I a Kaikou. Ka rere tonu taku awa kia pahure ake i te marae o Rōma i whakaritea ai e ngā tūpuna hei tūnga whare hui e tū mokemoke tonu ana i tēnei wā. Ka rere tonu taku awa, kua pahure i te tupuna whare nei i a Tau Henare me Ngā Tau e Toru te whare tawhito, ki te wharekai ki a Pipiwai e tū mai rā ki runga o te marae o Te Horo. Ka heke atu i konā kia tae ki Tiiti ki te Apunga ki te hononga o te awa ki tō Mangakahia, e heke atu ai ki Tītoki ko Korokota e tū mai rā ki te taha mauī. Ka rere atu taku awa, kia tae atu ki Tangiterōria ko Tirarau e tū mai, ka noho.

:Ko Ngāti Hau te Hapū.
:Ko Rahiri rāua ko Whakaruru te putake.

Kia titiro atu ki te rāwhiti ki taku pā, ki a Te Ruapekapeka, e kōrerohia nei e te nuinga, te pūtakenga mai o te awa o Te Wairua. E pahure mai ai i te tupuna whare i a Te Ruapekapeka e tū mai rā i runga o tana marae I a Akerama (Ngāruahine), ka heke atu i konā kia pahure ake i te whare tupuna I a Iho o Nehua, ko te marae ko Whakapara, ko Huruiki te maunga, ka rere tonu taku awa kia titiro tahanga ake ki tērā o aku whare tupuna, ki Te Reo o te Iwi e tū mai rā ki runga o te marae o Pehiaweri, ko Maruata te maunga ka heke atu kia pahure atu ite tupuna whare i a Te Maungarongo e tū mai rā ki Poroti, i raro iho o tana maunga tapu i a Whatitiri, kia pahure atu mā te taha atu o Korokota kia tae atu ki Tangiteroria kia hono atu ki a Hikurangi awa, kia whakataka atu ki te awa o te Wairoa, ki te Kaipara, kia huihui atu ai ki ngā tini marae o te rohe o Ngāti Whātua ki te Kaipara. Kua titiro atu rā ki te pūaha ki te Moana-nui-a-Kiwa.


==Tirohia hoki==
*[[Rārangi iwi]]

==Hoto ki waho==
*[http://www.ngapuhi.iwi.nz/ Te Runanga a Iwi o Ngā Puhi]

{{Iwi o Ngā Puhi}}
{{Maramara iwi hapū}}
[[Category:Ngā Puhi]]
[[Category:Tai-tokerau]]

[[de:Ngāpuhi]]
[[en:Ngāpuhi]]
[[hr:Ngāpuhi]]
[[nn:Ngā Puhi]]